Kaynak: Bu içerik, CNBC'de Kai Nicol-Schwarz tarafından yayımlanan "CEOs of Anthropic and Google DeepMind call for U.S.-led AI coalition in meeting at G7" ile Webrazzi'nin Yapay Zeka Gündemi #54 başlıklı haberlerden uyarlanmış ve Türk kullanıcı perspektifiyle yorumlanmıştır.

Yapay Zeka Tarihinin En Büyük Regülasyon Krizi

12 Haziran 2026'da yapay zeka dünyasında görülmemiş bir gelişme yaşandı: Anthropic, şirketin en güçlü iki modeli olan Fable 5 ve Mythos 5'e küresel erişimi aniden kapattı. Arkasında bir hükümet kararı vardı. ABD Ticaret Bakanlığı, söz konusu modellerin "yabancı kişilere" dağıtılmaması yönünde Anthropic'e resmi bir talimat göndermişti; gerekçe olarak ise ulusal güvenlik kaygıları gösterildi.

Bloomberg'in yayımladığı bir mektuba göre ABD Ticaret Bakanı Howard Lutnick, Anthropic'i Fable 5 ve Mythos 5'i yabancılara erişime açmamaları konusunda uyarmıştı. Washington Post'un aktardığına göre ise bu kararın arka planında, modellere erişim sağlayan Çin bağlantılı bir Güney Kore firmasına ilişkin güvenlik endişeleri yatıyordu.

Sonuç: Dünya genelindeki Claude kullanıcıları — Türkiye dahil — Anthropic'in en yetenekli modellerine erişimi bir anda yitirdi. Claude Pro aboneliği olan kullanıcılar bile Fable 5 ve Mythos 5'i kullanamaz hale geldi.

12 Haz
Anthropic'in Fable 5 ve Mythos 5'i küresel erişime kapattığı tarih. ABD hükümetinin ihracat kısıtlaması kararı, yapay zeka tarihinde bir ilki teşkil ediyor.

G7 Zirvesi: Amodei ve Hassabis'ten ABD Liderliğinde Koalisyon Çağrısı

Kriz büyürken 17 Haziran'da Fransa'nın Évian-les-Bains şehrinde G7 zirvesi toplanıyordu. Kapalı kapılar arkasında gerçekleşen öğle yemeğinde Anthropic CEO'su Dario Amodei ve Google DeepMind CEO'su Demis Hassabis, ABD liderliğinde uluslararası bir yapay zeka koalisyonu kurulması çağrısında bulundular. Toplantıya Başkan Donald Trump, Hazine Bakanı Scott Bessent, Ticaret Bakanı Howard Lutnick ve Dışişleri Bakanı Marco Rubio'nun yanı sıra yaklaşık bir düzine teknoloji şirketinin üst yöneticisi katıldı.

CNBC'nin edindiği bilgilere göre Amodei, uluslararası iş birliğinin üç temel alana odaklanması gerektiğini savundu:

  • Sınır modellerine yapılandırılmış erişim: En güçlü AI modellerinin hangi ülkelere açılacağını belirleyen ortak bir çerçeve.
  • Çip ve kritik bileşen ticareti: Çin'in dışarıda bırakıldığı, müttefik ülkeler arasında koordineli bir yarı iletken tedarik zinciri.
  • AI kaynaklı risklere karşı ortak savunma: Siber saldırılar, biyoterörizm ve istihbarat tehditlerinde AI'ın kötüye kullanımını engelleme.

OpenAI CEO'su Sam Altman da toplantıda söz aldı ve "küresel standartlar belirleyen, yetenekleri ve riskleri tarafsız biçimde analiz eden, uluslar arası iş birliğine zemin hazırlayan uluslararası bir forum" kurulması çağrısında bulundu.

Kriz Neden Bu Noktaya Geldi?

Olayın arka planı karmaşık. Fable 5 ve Mythos 5, Anthropic'in şimdiye kadar geliştirdiği en yetenekli modeller. Şirket bu modelleri Mayıs 2026'da piyasaya sürdü. Ancak hükümet yetkilileri, söz konusu modellerin siber saldırı kapasitesi de dahil ileri düzey yetenekler barındırdığını ve yanlış ellere geçmesi halinde ciddi güvenlik riskleri doğurabileceğini öne sürdü.

New York Times'ın yayımladığı şirket içi mesajlar, Anthropic çalışanlarının büyük bir çoğunluğunun bu süreçte şirketin "haksız biçimde hedef alındığını" düşündüğünü ve kararın gerekçesinden tatmin olmadıklarını ortaya koydu. Birleşik Krallık Başbakanı Keir Starmer, G7 müttefiklerini ihracat yasağından muaf tutulması için Trump yönetimine başvurdu; talep reddedildi.

Bu arada Anthropic, bir federal davayla da karşı karşıya kaldı. Şirketin aylık 200 dolarlık Claude aboneliğini "abartılı biçimde pazarladığı" ve gerçek kullanımın reklamlarda vaat edilenden çok daha düşük olduğu iddia ediliyor.

Peki Şimdi Ne Olacak?

Antropic ile ABD hükümeti arasındaki müzakereler hâlâ sürüyor. Şirket, modellere erişimi ne zaman ve hangi koşullarda yeniden açabileceği konusunda net bir açıklama yapmadı. Bu gelişme yalnızca Anthropic'i değil, tüm sektörü etkiliyor: OpenAI, Google DeepMind ve Meta gibi dev şirketler de benzer düzenleyici baskılarla karşılaşabileceklerini artık biliyor.

Geniş çerçevede bakıldığında bu gelişme, yapay zekanın artık sıradan bir teknoloji ürünü olmaktan çıktığını ve jeopolitik bir güç aracına dönüştüğünü gözler önüne seriyor. Tıpkı 1990'larda kriptografinin ya da 2000'lerde uydu teknolojilerinin ihracatının sıkı denetime alınması gibi, sınır AI modelleri de ulusal güvenlik meselesine girmiş durumda.

💡 Sizin İçin Ne Anlama Geliyor?
Claude kullanıcısıysanız erişiminiz kısıtlı: Türkiye dahil tüm dünyada Claude'un Fable 5 ve Mythos 5 modelleri şu an kullanılamıyor. Claude Pro ya da iş planı aboneliğiniz olsa bile bu iki modele erişemiyorsunuz. Claude'un eski modelleri hâlâ çalışıyor.
AI araç bağımlılığı riskini gözden geçirin: İş süreçleriniz tek bir AI sağlayıcısına dayandığında, o sağlayıcı üzerindeki siyasi baskılar sizi doğrudan etkiler. ChatGPT, Gemini veya açık kaynaklı modeller gibi alternatifler üzerinde düşünmek artık bir tercih değil, ihtiyat önlemi.
Yapay zeka düzenlemeleri hızlanacak: Bu gelişme, hükümetlerin AI modelleri üzerindeki denetimini artıracağının güçlü bir sinyali. Gelecekte hangi modellerin hangi ülkelerde erişilebilir olacağını, lisans gereklilikleri ve ihracat kontrolleri belirleyecek.
G7 koalisyonu e-ticaret araçlarını şekillendirecek: Amodei'nin önerdiği uluslararası AI çerçevesi hayata geçerse, önümüzdeki yıllarda kullanabileceğiniz AI araçlarının hangileri olacağı büyük olasılıkla bu çerçeveye göre belirlenecek. Türkiye'nin bu çerçeveye dahil olup olmayacağı kritik bir soru.

İşiniz İçin Doğru AI Araçlarını Seçin

Hangi yapay zeka araçlarının Türkiye'de kesintisiz çalıştığını, satış ve operasyon süreçlerinize nasıl entegre edebileceğinizi bire bir danışmanlıkla konuşalım.

Ücretsiz Danışmanlık Görüşmesi